سامانه مشاوره رایگان قضایی جمهوری اسلامی ایران حجت الاسلام و المسلمین دکتر حشمدار
Related Articles
علامه دکتر حشمدار
سامانه پژوهشی فقهی و حقوقی
گاهی شرایطی که در آن جرم رخ داده است و اوضاع و احوال متهم به گونه ای است که اعمال مجازات اصلی برای او شاید عادلانه به نظر نرسد . برای مثال گاهی مجرم ذات و انگیزه مجرمانه نداشته اما تحت تاثیر اعمال و حرف های وسوسه کننده به انجام جرم تحریک شده است یا زمانی که مجرم با توجه به یک سری شرایط مانند عدم سوءپیشینه کیفری از انجام جرم اظهار پشیمانی و ندامت می کند .
در این موارد و مواردی از این دست می توان مجازات کیفری مجرم را کاهش داد .
قانون در ماده 22 قانون مجازات اسلامی به قاضی اجازه داده شده است تا در صورتی که یکی از دلایل مخففه جرم وجود داشت ، در مجازات تخفیف دهد . طبق این ماده ” دادگاه می تواند در صورت احراز جهات مخففه ، مجازات تعزیری و یا مجازات بازدارنده را تخفیف دهد و یا تبدیل به مجازات از نوع دیگری نماید که مناسب تر به حال متهم باشد .
انواع جهات تخفیف مجازات
جهات تخفیف مجازات یا دلایل مخففه جرم که با آنها قاضی می تواند در مجازات مجرم تخفیف دهد در قانون به ترتیب زیر ذکر شده است :
1- گذشت شاکی یا مدعی خصوصی
2- اظهارات و راهنمایی های متهم که در شناختن شرکاء و معاونان جرم و یا کشف اشیایی که از جرم تحصیل شده است موثر باشد
3- اوضاع و احوالی که متهم تحت تأثیر آنها مرتکب جرم شده است از قبیل : رفتار و گفتار تحریک آمیز مجنی علیه ( مجرم ) یا وجود انگیزه شرافتمندانه در ارتکاب جرم
4- اعلام متهم قبل از تعقیب و یا اقرار او در مرحله تحقیق که موثر در کشف جرم باشد
5- وضع خاص متهم و یا سابقه او
6- اقدام یا کوشش متهم به منظور تخفیف اثرات جرم و جبران زیان ناشی از آن .
در صورتی که هر یک از این دلایل مخففه مجازات به تنهایی وجود داشته باشد می شود آن را اعمال کرد و نیازی نیست تا همه این موارد وجود داشته باشد تا قاضی بتواند در مجازات تخفیف دهد .
فقیه محقق، حجتالاسلام دکتر حشمدار (دام ظلّه)
سامانه پژوهشی فقهی و حقوقی
به آگاهی میرسد که شهروندان ایرانی داخل و خارج از کشور ـ اعم از عموم مردم، اندیشمندان، قضات، و وکلای گرامی ـ میتوانند پرسشهای فقهی و حقوقی خود را هر روز ساعت ۷ تا ۸ صبح بهصورت مستقیم و رایگان با حضرت استاد در میان گذارند.
شماره تماس مستقیم: ۰۹۱۲۱۹۰۰۵۰۰
حضرت استاد، به لطف الهی، آماده پاسخگویی به پرسشهای شما به چهار زبان فارسی، عربی، انگلیسی و فرانسوی میباشند.
علامه دکتر حشمدار
سامانه پژوهشی فقهی و حقوقی
گاهی شرایطی که در آن جرم رخ داده است و اوضاع و احوال متهم به گونه ای است که اعمال مجازات اصلی برای او شاید عادلانه به نظر نرسد . برای مثال گاهی مجرم ذات و انگیزه مجرمانه نداشته اما تحت تاثیر اعمال و حرف های وسوسه کننده به انجام جرم تحریک شده است یا زمانی که مجرم با توجه به یک سری شرایط مانند عدم سوءپیشینه کیفری از انجام جرم اظهار پشیمانی و ندامت می کند .
در این موارد و مواردی از این دست می توان مجازات کیفری مجرم را کاهش داد .
قانون در ماده 22 قانون مجازات اسلامی به قاضی اجازه داده شده است تا در صورتی که یکی از دلایل مخففه جرم وجود داشت ، در مجازات تخفیف دهد . طبق این ماده ” دادگاه می تواند در صورت احراز جهات مخففه ، مجازات تعزیری و یا مجازات بازدارنده را تخفیف دهد و یا تبدیل به مجازات از نوع دیگری نماید که مناسب تر به حال متهم باشد .
انواع جهات تخفیف مجازات
جهات تخفیف مجازات یا دلایل مخففه جرم که با آنها قاضی می تواند در مجازات مجرم تخفیف دهد در قانون به ترتیب زیر ذکر شده است :
1- گذشت شاکی یا مدعی خصوصی
2- اظهارات و راهنمایی های متهم که در شناختن شرکاء و معاونان جرم و یا کشف اشیایی که از جرم تحصیل شده است موثر باشد
3- اوضاع و احوالی که متهم تحت تأثیر آنها مرتکب جرم شده است از قبیل : رفتار و گفتار تحریک آمیز مجنی علیه ( مجرم ) یا وجود انگیزه شرافتمندانه در ارتکاب جرم
4- اعلام متهم قبل از تعقیب و یا اقرار او در مرحله تحقیق که موثر در کشف جرم باشد
5- وضع خاص متهم و یا سابقه او
6- اقدام یا کوشش متهم به منظور تخفیف اثرات جرم و جبران زیان ناشی از آن .
در صورتی که هر یک از این دلایل مخففه مجازات به تنهایی وجود داشته باشد می شود آن را اعمال کرد و نیازی نیست تا همه این موارد وجود داشته باشد تا قاضی بتواند در مجازات تخفیف دهد .
فقیه محقق، حجتالاسلام دکتر حشمدار (دام ظلّه)
سامانه پژوهشی فقهی و حقوقی
به آگاهی میرسد که شهروندان ایرانی داخل و خارج از کشور ـ اعم از عموم مردم، اندیشمندان، قضات، و وکلای گرامی ـ میتوانند پرسشهای فقهی و حقوقی خود را هر روز ساعت ۷ تا ۸ صبح بهصورت مستقیم و رایگان با حضرت استاد در میان گذارند.
شماره تماس مستقیم: ۰۹۱۲۱۹۰۰۵۰۰
حضرت استاد، به لطف الهی، آماده پاسخگویی به پرسشهای شما به چهار زبان فارسی، عربی، انگلیسی و فرانسوی میباشند.
