مستثنیات دین شامل چه مواردی می شود؟

سوال:

مستثنیات دین شامل چه مواردی می شود؟

پاسخ:

مبحث راجع به مستثنیات دین زمانی اهمیت پیدا می کند که شخصی به عنوان محکوم علیه به حکم دادگاه، ملزم به پرداخت دیون و بدهی خود بوده، ولی از پرداخت دیون خود به شخص طلبکار خودداری کرده و اقدام به پرداخت نمی کند.در این شرایط شخص طلبکار برای استیفا طلبش می تواند خواستار توقیف اموال مدیون از واحد اجرای احکام دادگستری شود.هرچند قانونگذار در جهت حفظ حقوق طلبکار این حق را به او داده، اما استثنائاتی راجع به حقوق اولیه محکوم علیه و افرادی که تحت تکفل او هستند در نظر گرفته است.این حقوق که جز ضروریات زندگی مدیون بوده و برای ادامه حیات و امرار معاش او الزامی است، جزء مستثنیات دین بوده و غیرقابل توقیف شناخته می شود.

مستثنیات دین شامل چه مواردی می شود؟

مطابق ماده 24 قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی، مستثنیات دین شامل موارد زیر است: منزل مسکونی که عرفا در شأن محکوم علیه در حالت اعسار او باشد. منظور از منزل مسکونی محلی است که قابلیت سکونت محکوم علیه و افراد تحت تکفل او را داشته باشد؛ اثاثیه مورد نیاز زندگی که برای رفع حوایج ضروری محکوم علیه و افراد تحت تکفل وی لازم است؛ آذوقه موجود به قدر احتیاج محکوم علیه و افراد تحت تکفل وی برای مدتی که عرفا آذوقه ذخیره می شود؛ کتب و ابزار علمی و تحقیقاتی برای اهل علم و تحقیق، متناسب با شأن آنها؛ وسایل و ابزار کار کسبه، پیشه وران، کشاورزان و سایر اشخاص که برای امرار معاش ضروری آنها و افراد تحت تکفلشان لازم است؛ تلفن مورد نیاز مدیون، تلفن مورد نیاز شامل یک تلفن همراه و تلفن ثابت است. در این خصوص باید به این نکته اشاره شود که برای این تلفن باید نوع عرفی در نظر گرفته شود. به عنوان مثال اگر گوشی موبایل مدیون دارای ارزش زیادی است، نمی توان به عنوان مستثنیات دین در نظر گرفت. همچنین اگر خط تلفن همراه شخص مدیون دارای ارزش زیادی است، این مورد نیز به عنوان مستثنیات دین قرار نمی گیرد. زیرا با یک خط تلفن ساده هم حوایج او برطرف می شود.
همچنین مبلغی که در ضمن قرارداد اجاره به موجر پرداخت می شود، مشروط بر اینکه پرداخت اجاره بها بدون آن، موجب عسر و حرج شود و عین مستاجره، مورد نیاز مدیون بوده و بالاتر از شأن او نباشد. بنابراین مبلغی که به عنوان ودیعه، پرداخت شده، در صورتی که مدیون نتواند اجاره بها را بدون مبلغ ودیعه پرداخت کند و همچنین عین مستاجره در شان مدیون باشد، قابل توقیف نیست.به موجب قانون نحوه اجرای محکومیت های مالی، خودرو، جزء مستثنیات دین نبوده و توقیف خودرو برای وصول طلب، امکان پذیر است.مساله مهم این است که با وجود آن که قانونگذار، تلاش فراوانی در جهت مشخص کردن مصادیق مستثنیات دین کرده، اما این اشکال به نظر می رسد که این مصادیق، بسیار اختلافی هستند. به عبارت دیگر، تشخیص اینکه یک مال از مصادیق مستثنیات دین است یا خیر، کاملا به تشخیص قاضی بستگی دارد که با توجه به شرایط مذکور در مواد قانونی تعیین می شود.

مرجع تشخیص مستثنیات دین

ممکن است نسبت به اینکه اموال و اشیایی جزء مستثنیات دین محسوب شده و متناسب با نیاز و شأن محکوم علیه و افراد تحت تکفل وی باشد، اختلاف شود که در این صورت مرجع تشخیص دهنده دادگاه اجراکننده حکم لازم الاجراست و در صورتی که محرز شود اموال و اشیای مذکور بیش از حد نیاز و شأن محکوم علیه است، دو حالت پیش می آید:1- چنانچه اموال و اشیای مذکور قابل تجزیه و تفکیک باشد: که در این صورت به دستور دادگاه تجزیه و تفکیک شده و مازاد بر شأن بابت پرداخت دین در نظر گرفته می شود.2- چنانچه اموال و اشیای مذکور قابل تجزیه و تفکیک نباشد: که در این صورت دادگاه حکم به فروش داده و بعد از تشخیص مازاد بر شأن بابت پرداخت محکوم یا دین پرداخت می شود.

مقررات راجع به مستثنیات دین تا چه زمانی قابلیت اجرا دارد؟
طبق ماده 526 قانون آیین دادرسی مدنی، احکام راجع به مستثنیات دین تا زمان فوت محکوم علیه جاری بوده و با فوت محکوم علیه ممنوعیتی که در ماده 1 قانون اجرای محکومیت مالی که بیان می دارد در صورتی که محکوم علیه محکوم به پرداخت دینی بوده و از پرداخت امتناع بورزد و محکوم له، خواستار توقیف اموال محکوم علیه باشد مرجع اجرا کننده رای مکلف بوده است.پس از شناسایی اموال محکوم علیه با رعایت مستثنیات دین نسبت به توقیف اموال به میزان محکوم به اقدام کند، از بین رفته و با فوت محکوم علیه اموالش به عنوان ماترک محسوب شده و به ادعای وراث مبنی بر اینکه مالی جز مستثنیات دین بوده و غیر قابل توقیف است ترتیب اثر داده نشده و تمامی اموال محکوم علیه بدون رعایت مستثنیات دین قابل توقیف می باشد.

احکام مستثنیات دین
به موجب ماده 26 آیین نامه اجرای محکومیت های مالی، تشخیص مصادیق مستثنیات دین مذکور در قانون و کم و کیف آن، با رعایت عرف و اوضاع و احوال فعلی شخص، با دادگاه مجری حکم است. دادگاه می تواند در صورت نیاز موضوع را به کارشناس ارجاع کند.همچنین بر اساس ماده 27 آیین نامه اجرای محکومیت های مالی، محکوم علیه می تواند با رضایت خود، مالی را که جزء مستثنیات دین است، جهت استیفای محکوم به معرفی کند.بنابراین اگر اموالی جزء مستثنیات دین تعیین شوند، اما خود محکوم علیه رضایت دهد، می توان آن را از دسته اموال غیرقابل توقیف، خارج کرد و به محکوم له داد.با فوت مدیون، برخی از اموال وی که مشمول مستثنیات دین شده بودند، از این گروه خارج می شوند. زیرا بعد از فوت، صحبت از دارایی و ماترک مدیون است و ابتدا باید دیون متوفی به بدهکاران او پرداخت شود.

مرجع صالح برای تشخیص اموال غیرقابل توقیف
مرجع صالح برای اتخاد تصمیم در خصوص تشخیص مستثنیات دین در دو فرض قابل تصور است:اجرای احکام دادگستری: در رسیدگی به رفع اختلاف مبنی بر توقیف اموال محکوم علیه به درخواست محکوم له، ممکن است مالی که توسط محکوم له برای توقیف معرفی شده است، جزء مستثنیات دین بوده و در مرحله اجرا، حکم به توقیف آن داده شده باشد. بعد از اینکه اقدامات لازم راجع به توقیف اموال صورت گرفت، محکوم علیه مدعی می شود که اموالی از وی که توقیف شده، جزء مستثنیات دین بوده و غیر قابل توقیف است؛ که در این شرایط رفع اختلاف طرفین راجع به اینکه مال توقیف شده متناسب با شأن و نیاز محکوم علیه بوده و غیرقابل توقیف است، با مرجع اجراکننده حکم است.
اجرای احکام غیردادگستری: چنانچه اجراییه های صادره، مستند اجرای حکم دادگاه نبوده و در مراجع غیردادگستری مانند اداره ثبت، اداره دارایی یا اداره کار و از مراجع عالی رسیدگی به اعتراض صادر شده باشد، در خصوص تشخیص مستثنیات دین جهت اتخاذ تصمیم، می توانند به عنوان مرجعی صالح مطرح شوند. به دلیل حمایت از حقوق اولیه شخص مدیون، قانونگذار برخی از اموالی را که جزء ضروریات زندگی شخص مدیون و افراد تحت تکفلش بوده، توقیف و فروش آن را جهت پرداخت دینی که در مقابل شخص طلبکار داشته، ممنوع اعلام کرده است.چنانچه مالی که به اعلام شخص محکوم له توقیف شده و مورد مزایده قرار گرفته جزء مستثیات دین بوده باشد، در صورت ادعای محکوم علیه، تقاضای ابطال عملیات اجرایی و استرداد مال توقیفی مبنی بر اینکه مال مذکور جزء مستثنیات دین بوده و قابل توقیف نیست و احراز شدن آن برای مرجع مجری حکم به عنوان مرجع تشخیص، موجب استرداد آن به محکوم علیه می شود.

تهیه شده در سامانه ملی قوانین و مقررات جمهوری اسلامی ایران
به قلم : دکتر حشمدار

پاسخ سوالات شما https://129i.ir/?cat=1

مشاوره رایگان قضایی
هموطنان می توانند سوالات خود را
از ساعت 8 صبح تا 2 بعد از ظهر با شماره 129 و 09121900500 تماس حاصل فرمایند.
.
و از ساعت 2 بعدازظهر تا 6 بعدازظهر با شماره 09121900500 تماس تلفنی حاصل فرمایند.
.
همچنین هموطنان می توانند از طریق برنامه واتس آپ در طول 24 ساعت شبانه روز سوالات خود را نیز ارسال نمایند .

درصورت نیاز به دادخواست، شکواییه، لایحه می توانید مدارک خود را به شماره 09221900129 ارسال نمایید.

همچنین به اطلاع می رساند
کل فرم های قضایی با متن لازم در لینک ذیل موجود است
https://iran5050.com/?cat=138
که شما می توانید رایگان دانلود کنید و در دادگاه استفاده نمایید
تنها کافیست که فرم مورد نظر خود را جستجو نمایید

در مورد دیه اعضای مختلف بدن بطور کامل و بصورت تشریحی در لینک ذیل موجود می باشد.
https://iran5050.com/?p=5877
کلیه اطلاعات لازم در مورد دیه بصورت جزء به جزء توضیح داده شده است.

در مورد طلاق لینک ذیل را مطالعه فرمایید
https://iran5050.com/?s=طلاق
در مورد عدم تمکین لینک ذیل را مطالعه فرمایید
https://iran5050.com/?s=عدم+تمکین
در مورد ضرب و جرح لینک ذیل را مطالعه فرمایید
https://iran5050.com/?s=ضرب+و+جرح
در مورد مهریه لینک ذیل را مطالعه فرمایید
https://iran5050.com/?s=مهریه
در مورد نفقه لینک ذیل را مطالعه فرمایید
https://iran5050.com/?s=در+مورد+نفقه
در مورد تصادف لینک ذیل را مطالعه فرمایید
https://iran5050.com/?s=تصادف
در مورد دعاوی ملکی لینک ذیل را مطالعه فرمایید
https://iran5050.com/?s=ملک
در مورد چک لینک ذیل را مطالعه نمایید
https://iran5050.com/?s=چک
و در مورد سامانه ثنا لینک ذیل را مطالعه فرمایید
سامانه ثنا روند پرونده شما را اعلام می نماید و شما می توانید از شکایت و موضوع شکایت و دستور قاضی مطلع شوید
https://iran5050.com/?s=سامانه+ثنا
در مورد دریافت خدمات قضایی از تلفن همراه لینک ذیل را مطالعه فرمایید
مانند فراموشی رمز ورود و غیره
https://iran5050.com/?p=857
در مورد شکایت از قضات لینک ذیل را مطالعه فرمایید
https://iran5050.com/?p=2625

لازم بذکر است
در بسیاری موارد شهروندان با توجه به پرداخت هزینه بالای وکلاء ، متاسفانه هیچ نتیجه ای بدست نیاورده اند
لذا این سامانه در جهت رفاه شهروندان ایرانی داخل و خارج کشور و کاهش هزینه های قضایی در صورت نیاز به لایحه ، دادخواست ، شکایت، دفاعیه ، مطالعه پرونده ،تجدید نظرخواهی و اعاده دادرسی ، درخواست خود با را به همرا مدارک ارسال نمایید تا کارشناسان مجرب و دانشگاهی ، درخواست شما را بررسی کرده و مدارک لازم را تنظیم و برای شما ارسال نمایند.
همچنین مستقیما می توانید از کانال تلگرامی ذیل کلیه اطلاعات لازم را بدست آورید.
iran5050com@
@iran5050com
https://chat.whatsapp.com/LXJ0EtK4nSV3I7cC0192nV
از صبر و شکیبایی شما متشکریم

 276 total views,  2 views today

انتشار توسط 8 تم
با کلیک روی عکس،  سوال خود را یطور خودکار درواتساپ طرح نمایید وپاسخ رایگان دریافت نمایید

3 نظر

  1. I just could not depart your site before suggesting that I extremely enjoyed the standard info a person provide for your visitors? Is gonna be back often to check up on new posts

  2. I truly appreciate this post. I?¦ve been looking all over for this! Thank goodness I found it on Bing. You’ve made my day! Thanks again

  3. I am curious to find out what blog platform you are working with? I’m having some minor security problems with my latest website and I would like to find something more safeguarded. Do you have any recommendations?

جوابی بنویسید

ایمیل شما نشر نخواهد شدخانه های ضروری نشانه گذاری شده است. *

*