سهم الارث هر فرد چگونه مشخص میگردد؟ (نحوه محاسبه ارث)

سوال:سهم الارث هر فرد چگونه مشخص میگردد؟

پاسخ:

طبقات ارث

اگر کسی فوت کند و پدر و مادرش زنده باشند و نوه‌اش هم زنده باشد به نوه‌اش هم ارث می‌رسد اما زمانی که یک فردی فوت کند و یک فرزند و یک نوه دارد که این نوه از فرزند فوت شده‌اش باشد، به این نوه ارث نمی‌رسد.

ارث به نوه و نتیجه زمانی می‌رسد که درجات بالایی در قید حیات نباشند.

برای تعیین اندازه قرابت شخص با خویشاوندان نسبی او باید ضابطه ای وجود داشته باشد تا با در نظر گرفتن آن بتوان مشخص کرد که کدام یک از خویشان نسبی به شخص نزدیکتر و کدام یک دورترند.

تعیین اندازه قرابت با دو ضابطه انجام می شود، یکی ضابطه درجاتی و دیگری ضابطه طبقاتی و درجاتی

ضابطه درجاتی

در ضابطه درجاتی اندازه نزدیکی نسبی شخص با خویشاوندانش به وسیله درجه مشخص می شود و هر زایش یا نسل، معرف یک درجه است و تعداد درجات قرابت شخص با شخص دیگر از تعداد زایش ها یا نسل هایی که آن دو را به هم متصل میکند، مشخص می گردد.

مثلا پدر و فرزند یا مادر و فرزند خویشاوند درجه یک هم هستند که پدر یا مادر خویشاوندان طولی صعودی فرزند و فرزند خویشاوند طولی نزولی هر یک از آن دو محسوب می شود.

همچنین هر یک از پدربزرگ یا مادربزرگ با نوه خود خویشاوندی درجه دو دارد زیرا فرزند نسل نخست و نوه نسل دوم است.

برای تعیین درجه خویشاوندی اقربای در خط اطراف نیز باید شمارش نسل ها را از یکی از خویشاوندانی که تعیین قرابت او با خویشاوند دیگر مورد نظر است، شروع کرد و تا شخصی که خویشاوندان عرضی از او تولد یافته اند و جامع نسب نامیده می شود، رسید و سپس از او به سمت خویشاوند دیگر نزول کرد.

البته این ضابطه در قانون مدنی ایران مورد استفاده قرار نگرفته و ضابطه طبقاتی و درجاتی برای تعیین اندازه نزدیکی دو خویشاوند نسبی برگزیده شده است.

ضابطه درجاتی و طبقاتی

در این ضابطه ابتدا خویشاوندان نسبی به سه طبقه تقسیم می شوند و سپس نزدیکی خویشاوندان داخل در هر طبقه با درجات مختلف مشخص می گردد.

با در نظر گرفتن ماده ۸۶۲ قانون مدنی و مقررت مربوط دیگر طبقات سه گانه خویشاوندان نسبی به شرح زیر مشخص شده است.

قانون مدنی در ماده ۸۶۲ طبقات ارث را بدین گونه تعریف کرده است:

  • طبقه اول: پدر و مادر، اولاد و اولاد اولاد (نوه)
  • درجه اول: پدر و مادر و اولاد متوفی میزان سهم الارث اولاد

اگر فرزند متوفی دختر باشد:

اگر دختر فرزند منحصر باشد به همراه پدر و مادر متوفی، نصف ترکه را خواهد برد و مابقی با توجه به میزان سهم الارث پدر یا مادر متوفی بین آنها تقسیم می شود.

اگر متوفی دو دختر یا بیش از دو دختر داشته باشد و فرزند پسری هم نداشته باشد دختران دو ثلث ترکه را به ارث می برند و مابقی با توجه به میزان سهم الارث هر یک در آن طبقه بینشان تقسیم می شود.

اگر فرزند متوفی پسر باشد:

چنانچه پسر منحصر یا متعدد باشد به  همراه پدر و مادر متوفی چون همگی در طبق اول قرار دارند ارث می برند، به این صورت که سهم الارث پدر و مادر متوفی یک ثلث ترکه خواهد بود و مابقی به قرابت به فرزند یا فرزندان پسر می رسد که به تساوی بین خودشان تقسیم می کنند.

چنانچه وراث متوفی در طبقه یک فقط پسر یا پسران او باشند و در طبقه اول وارث دیگری نداشته باشد، تمام ترکه به پسر یا پسران می رسد و بین آنها به تساوی تقسیم می گردد.

در صورتی که متوفی هم فرزند دختر و هم فرزند پسر به همراه پدر و مادر در طبقه اول داشته باشد، سهم الارث پدر و مادر به دلیل وجود فرزندان یک سوم ترکه خواهد بود و مابقی بین فرزندان دختر و پسر متوفی تقسیم می شود، به این صورت که فرزندان پسر وی دو برابر فرزندان دخترش ارث خواهند برد.

  • درجه دوم: اولاد اولاد (نوه ها)
  • درجه سوم: اولاد اولاد اولاد (نبیره ها)

اگر پدر بزرگ و مادربزرگ تنها وراث متوفی باشند تمام ترکه را به ارث می برند.

اگر اجداد(پدربزرگها) و جدات(مادربزرگها)متعدد باشند در صوری که ابی باشند ذکور دو برابر اناث می برند و اگر همه امی باشند بین آنها مساوی تقسیم می گردد.

اگر جد یا جده ابی و جد یا جده امی باهم باشند ثلث ترکه به جد یا جده امی می رسد و در صورت تعدد اجداد امی آن ثلث بین آنها بالسویه تقسیم می شود و دوثلث دیگر به جد یا جده ابی می رسد و در صورت تعدد، حصه ذکور از آن دو ثلث دو برابر حصه اناث خواهد بود.

هرگاه میت اجداد و کلاله ( خواهر و برادر ) با هم داشته باشد دو ثلث ترکه به وراثی می رسد که از طرف پدر قرابت دارند و در تقسیم آن حصه ذکور دو برابر اناث خواهد بود و یک ثلث به وراثی می رسد که از طرف مادر قرابت دارند و بین خود بالسویه تقسیم می نمایند، لیکن اگر خویش مادری فقط یک برادر یا خواهر امی باشد فقط سدس ترکه به او تعلق خواهد گرفت.

  •  طبقه دوم: اجداد (پدر ومادر بزرگ) و برادر و خواهر و اولاد آن‌ها
  • درجه اول: جد (پدر پدر و پدر مادر) و جده (مادر پدر و مادر مادر) و برادر و خواهر
  • درجه دوم: پدر جد و مادر جد و پدر جده و مادر جده و فرزندان برادر و خواهر

زن و شوهر در کنار سایر وراث، ارث می‌برند و هیچ یک از وراث نمی‌تواند مانع ارث بردن آن‌ها شود.

پدر، مادر، پسر، دختر، زوج و زوجه، حاجب از ارث ندارند؛ یعنی ممکن است سهم ارث آنها کمتر شود، اما محروم از ارث نمی‌شوند.

میزان سهم الارث اولاد

اگر فرزند متوفی دختر باشد:

اگر دختر فرزند منحصر باشد به همراه پدر و مادر متوفی، نصف ترکه را خواهد برد و مابقی با توجه به میزان سهم الارث پدر یا مادر متوفی بین آنها تقسیم می شود.

اگر متوفی دو دختر یا بیش از دو دختر داشته باشد و فرزند پسری هم نداشته باشد دختران دو ثلث ترکه را به ارث می برند و مابقی با توجه به میزان سهم الارث هر یک در آن طبقه بینشان تقسیم می شود.

اگر وراث متوفی فقط دختر یا دختران باشد بدون وجود وارثی در طبقه اول مثل پدر و مادر، تمام ترکه به دختر یا دختران می رسد.

از کل ماترک ابتدا هزینه کفن و دفن و سپس بدهی‌های متوفی کسر شده و مابقی ماترک (در صورت وجود وصیت نامه تا یک سوم اموال طبق وصیت عمل می‌شود)، در غیر اینصورت طبق قانون به نسبت سهم الارث بین وراث تقسیم می‌شود.

  • طبقه سوم: عمات (عمه) و عمام (عمو) و اخوان (دایی) وخالات (خاله) و اولاد آن‌ها
  • درجه اول: عمو و عمه و خاله و دایی درجه (درجه اول) و اولاد آن‌ها (درجه دوم)
  • درجه دوم: عمو و عمه و خاله و دایی پدر و مادر (درجه اول) و فرزندان آن‌ها (درجه دوم)

شایان ذکر است وراث طبقه بعد وقتی ارث می برند که از وارثین طبقه قبل کسی نباشد (قانون مدنی ماده ۸۶۳).

زن و شوهر در کنار سایر وراث، ارث می‌برند و هیچ یک از وراث نمی‌تواند مانع ارث بردن آن‌ها شود.

پدر، مادر، پسر، دختر، زوج و زوجه، حاجب از ارث ندارند یعنی ممکن است سهم ارث آنها کمتر شود اما محروم از ارث نمی‌شوند.

از کل ماترک ابتدا هزینه کفن و دفن و سپس بدهی‌های متوفی کسر شده و مابقی ماترک (در صورت وجود وصیت نامه تا یک سوم اموال طبق وصیت عمل می‌شود)، در غیر اینصورت طبق قانون به نسبت سهم الارث بین وراث تقسیم می‌شود. سهم‌الارث وارثان چه میزان است؟

برای این که ورثه بتوانند سهم الارث خود را دریافت نمایند هر کدام از وراث باید به نسبت سهم الارث خود مالیات بر ارث پرداخت نمایند.

  • سهم الارث زوجه یک هشتم از قیمت عرصه و اعیان
  • سهم الارث پدر (به علت وجود فرزند برای متوفی) یک ششم
  • سهم الارث پسر‌ها و دختر به نسبت دو به یک می‌باشد (پسر دو برابر دختر)

سهام معینه که فرض نامیده می‌شود عبارت است از:

  • نصف‌ (۱/۲)
  • ربع‌ (۱/۴)
  • ثمن‌ (۱/۸)
  • دوثلث‌ (۲/۳)
  • ثلث (۱/۳)
  • سدس ترکه‌ (۱/۶)

نحوه محاسبه ارث

  • سهم ارث زوجه: ۱/۸ اگر متوفی فرزند داشته باشد_ ۱/۴ اگر متوفی فرزند نداشته باشد.
  • سهم ارث زوج: ۱/۴ اگر متوفی فرزند داشته باشد_۱/۲ اگر متوفی فرزند نداشته باشد.
  • سهم ارث مادر: ۱/۶ اگر متوفی فرزند یا خواهر و برادر داشته باشد_ ۱/۳ اگر متوفی فرزند و خواهر و برادر نداشته باشد.
  • سهم ارث پدر: ۱/۶ اگر متوفی فرزند داشته باشد.
  • سهم ارث دختر: (در صورتی که متوفی پسر نداشته باشد) : ۱/۲ (نصف) واحد (یک دختر) _ ۲/۳ متعدد
  • سهم ارث خواهر: (مشترک از پدر و مادر یا مشترک از پدر، درصورتیکه برادر یا اجداد پدری نباشد): ۱/۲ واحد (یک خواهر)_۲/۳ متعدد
  • سهم ارث برادر و خواهر: (مشترک از مادر درصورتی که متوفی اجداد مادری نداشته باشد): ۱/۶ واحد_ ۱/۳ متعدد

نکته دیگر این است که ایرانیانی که خارج از ایران زندگی می کنند واقامت دارند قانون حاکم بر ارث آنان قانون ایران است نه دولت متبوع خارجی و ماده ۹۶۷ قانون مدنی بدین گونه بیان نموده:

ترکه منقول یا غیر منقول اتباع خارجه که در ایران واقع است، فقط از حیث قوانین اصلیه از قبیل قوانین مربوط به تعیین وراث مقدار سهم الارث آنها و تشخیص قسمتی که متوفی می توانسته است به موجب وصیت تملک نماید، تابع قانون دولت متبوع متوفی خواهد بود.

نکته دیگر این است که قانون حاکم ارث برای ایرانیان غیر شیعه تابع مذهب آنان است و همچنین برای اقلیت های دینی مسیحی، زرتشتی و کلیمی هم طبق دین آیین ارث تقسیم می شود.

سامانه ملی مقررات و قوانیین جمهوری اسلامی ایران
دکتر حشمدار

مشاوره رایگان قضایی
هموطنان می توانند سوالات خود را
از ساعت 8 صبح تا 2 بعد از ظهر با شماره 129 تماس حاصل فرمایند.
.
و از ساعت 2 بعدازظهر تا 6 بعدازظهر با شماره 09121900500 تماس تلفنی حاصل فرمایند.
.
همچنین هموطنان می توانند از طریق برنامه واتس آپ در طول 24 ساعت شبانه روز سوالات خود را نیز ارسال نمایند و پاسخ دریافت نمایند و همچنین مشاوران قضایی آماده تنظیم دادخواست و لایحه نیز می باشند.

پاسخ سوالات شما https://129i.ir/?cat=1

همچنین به اطلاع می رساند
کل فرم های قضایی با متن لازم در لینک ذیل موجود است
http://iran5050.com/?cat=138
که شما می توانید رایگان دانلود کنید و در دادگاه استفاده نمایید
تنها کافیست که فرم مورد نظر خود را جستجو نمایید

در مورد دیه اعضای مختلف بدن بطور کامل و بصورت تشریحی در لینک ذیل موجود می باشد.
http://iran5050.com/?p=5877
کلیه اطلاعات لازم در مورد دیه بصورت جزء به جزء توضیح داده شده است.

در مورد طلاق لینک ذیل را مطالعه فرمایید
http://iran5050.com/?s=طلاق
در مورد عدم تمکین لینک ذیل را مطالعه فرمایید
http://iran5050.com/?s=عدم+تمکین
در مورد ضرب و جرح لینک ذیل را مطالعه فرمایید
http://iran5050.com/?s=ضرب+و+جرح
در مورد مهریه لینک ذیل را مطالعه فرمایید
http://iran5050.com/?s=مهریه
در مورد نفقه لینک ذیل را مطالعه فرمایید
http://iran5050.com/?s=در+مورد+نفقه
در مورد تصادف لینک ذیل را مطالعه فرمایید
http://iran5050.com/?s=تصادف
در مورد دعاوی ملکی لینک ذیل را مطالعه فرمایید
http://iran5050.com/?s=ملک
در مورد چک لینک ذیل را مطالعه نمایید
http://iran5050.com/?s=چک
و در مورد سامانه ثنا لینک ذیل را مطالعه فرمایید
سامانه ثنا روند پرونده شما را اعلام می نماید و شما می توانید از شکایت و موضوع شکایت و دستور قاضی مطلع شوید
http://iran5050.com/?s=سامانه+ثنا
در مورد دریافت خدمات قضایی از تلفن همراه لینک ذیل را مطالعه فرمایید
مانند فراموشی رمز ورود و غیره
http://iran5050.com/?p=857
در مورد شکایت از قضات لینک ذیل را مطالعه فرمایید
http://iran5050.com/?p=2625

لازم بذکر است
در بسیاری موارد شهروندان با توجه به پرداخت هزینه بالای وکلاء ، متاسفانه هیچ نتیجه ای بدست نیاورده اند
لذا این سامانه در جهت رفاه شهروندان ایرانی داخل و خارج کشور و کاهش هزینه های قضایی در صورت نیاز به لایحه ، دادخواست ، شکایت، دفاعیه ، مطالعه پرونده ،تجدید نظرخواهی و اعاده دادرسی ، درخواست خود با را به همرا مدارک ارسال نمایید تا کارشناسان مجرب و دانشگاهی ، درخواست شما را بررسی کرده و مدارک لازم را تنظیم و برای شما ارسال نمایند.
همچنین مستقیما می توانید از کانال تلگرامی ذیل کلیه اطلاعات لازم را بدست آورید.
iran5050com@
@iran5050com
https://chat.whatsapp.com/LXJ0EtK4nSV3I7cC0192nV
از صبر و شکیبایی شما متشکریم

 477 total views,  2 views today

انتشار توسط 8 تم
با کلیک روی عکس،  سوال خود را یطور خودکار درواتساپ طرح نمایید وپاسخ رایگان دریافت نمایید

31 نظر

  1. Hello colleagues, how is the whole thing, and what you want to say about this post, in my view its actually amazing in favor of me.|

  2. I constantly spent my half an hour to read this weblog’s articles or reviews every day along with a mug of coffee.|

  3. My family members every time say that I am killing my
    time here at web, except I know I am getting know-how all the time by reading such fastidious articles.

  4. I’m not sure why but this website is loading extremely slow for me.
    Is anyone else having this issue or is it a issue on my end?

    I’ll check back later and see if the problem still exists.

  5. Marvelous, what a web site it is! This blog provides
    helpful facts to us, keep it up.

  6. It’s really a cool and helpful piece of information. I am glad
    that you shared this useful info with us. Please keep us up to
    date like this. Thank you for sharing.

  7. It’s in point of fact a nice and useful piece of information. I am happy that you shared this useful info with us.
    Please stay us informed like this. Thank you for sharing.

  8. Hi to every body, it’s my first go to see of this web site; this webpage carries
    remarkable and in fact excellent material in support of visitors.

  9. This website was… how do you say it? Relevant!!

    Finally I have found something that helped me. Thanks a
    lot!

  10. I am genuinely pleased to read this blog posts which carries
    lots of valuable facts, thanks for providing such statistics.

  11. If you are going for best contents like myself, just visit this site all the time as it provides quality contents,
    thanks

  12. Quality articles or reviews is the key to be a focus for the people to pay a
    visit the site, that’s what this web page is providing.
    asmr https://app.gumroad.com/asmr2021/p/best-asmr-online asmr

  13. constantly i used to read smaller articles or reviews which as well clear their motive,
    and that is also happening with this paragraph which I am reading here.

    quest bars http://j.mp/3C2tkMR quest bars

  14. Hi to every one, the contents present at this web site are in fact amazing
    for people experience, well, keep up the good work fellows.
    cheap flights http://1704milesapart.tumblr.com/ cheap flights

  15. Hi, all is going sound here and ofcourse every one is sharing facts, that’s actually excellent,
    keep up writing. scoliosis surgery https://0401mm.tumblr.com/ scoliosis surgery

  16. Greetings! I know this is kind of off topic but I was wondering
    which blog platform are you using for this website? I’m getting fed up of WordPress because I’ve had issues with hackers and I’m looking at options for another platform.
    I would be awesome if you could point me in the direction of a good platform.
    scoliosis surgery https://coub.com/stories/962966-scoliosis-surgery scoliosis
    surgery

  17. I know this if off topic but I’m looking into starting my
    own weblog and was wondering what all is required to get
    setup? I’m assuming having a blog like yours would cost a pretty penny?
    I’m not very internet smart so I’m not 100% certain. Any recommendations or advice would
    be greatly appreciated. Thanks quest bars
    https://www.iherb.com/search?kw=quest%20bars quest bars

جوابی بنویسید

ایمیل شما نشر نخواهد شدخانه های ضروری نشانه گذاری شده است. *

*