(تحلیل مبنایی، اقوال علما، و نسبت آن با حقیقت و مجاز
تعریف مشهور اصولیان
استعمال عبارت است از: بهکار بردن لفظ در معنایی که واضع برای آن اعتبار کرده است، یا در معنایی که بهواسطهٔ قرینه از آن اراده میشود.
این تعریف را میتوان در آثار آخوند خراسانی، نائینی، خویی و امام خمینی یافت.
تحلیل دقیقتر
در استعمال، سه عنصر وجود دارد:
- لفظ
- معنا
- ارادهٔ متکلم
استعمال یعنی: انتقال ارادی لفظ از سوی متکلم، برای افادهٔ معنای خاص در ذهن مخاطب
اقوال علما دربارهٔ حقیقت استعمال
مبنای مشهور: «استعمال = ایجاد دلالت»
آخوند خراسانی، نائینی، خویی، امام خمینی این گروه میگویند:
- استعمال یعنی متکلم لفظ را بهگونهای به کار میبرد که دلالت بر معنا پیدا کند.
- این دلالت گاهی مطابقی است، گاهی تضمّنی، گاهی التزامی.
در این مبنا، استعمال یک عمل ارادی است که بر پایهٔ وضع شکل میگیرد
مبنای محقق اصفهانی: «استعمال = ابراز تعهد»
محقق اصفهانی که وضع را «تعهد» میدانست، استعمال را نیز بر همان مبنا تحلیل میکند:
- استعمال یعنی ابراز آن تعهد
- یعنی متکلم نشان میدهد که به تعهد خود وفادار است و لفظ را در همان معنای متعهدٌبه به کار میبرد.
در این نگاه، استعمال یک «اظهار التزام» است، نه صرفاً ایجاد دلالت
(تحلیل مبنایی، اقوال علما، و نسبت آن با حقیقت و مجاز
تعریف مشهور اصولیان
استعمال عبارت است از: بهکار بردن لفظ در معنایی که واضع برای آن اعتبار کرده است، یا در معنایی که بهواسطهٔ قرینه از آن اراده میشود.
این تعریف را میتوان در آثار آخوند خراسانی، نائینی، خویی و امام خمینی یافت.
تحلیل دقیقتر
در استعمال، سه عنصر وجود دارد:
- لفظ
- معنا
- ارادهٔ متکلم
استعمال یعنی: انتقال ارادی لفظ از سوی متکلم، برای افادهٔ معنای خاص در ذهن مخاطب
اقوال علما دربارهٔ حقیقت استعمال
مبنای مشهور: «استعمال = ایجاد دلالت»
آخوند خراسانی، نائینی، خویی، امام خمینی این گروه میگویند:
- استعمال یعنی متکلم لفظ را بهگونهای به کار میبرد که دلالت بر معنا پیدا کند.
- این دلالت گاهی مطابقی است، گاهی تضمّنی، گاهی التزامی.
در این مبنا، استعمال یک عمل ارادی است که بر پایهٔ وضع شکل میگیرد
مبنای محقق اصفهانی: «استعمال = ابراز تعهد»
محقق اصفهانی که وضع را «تعهد» میدانست، استعمال را نیز بر همان مبنا تحلیل میکند:
- استعمال یعنی ابراز آن تعهد
- یعنی متکلم نشان میدهد که به تعهد خود وفادار است و لفظ را در همان معنای متعهدٌبه به کار میبرد.
در این نگاه، استعمال یک «اظهار التزام» است، نه صرفاً ایجاد دلالت
سامانه مشاوره رایگان قضایی و حقوقی حجت الاسلام و المسلمین دکتر حشمدار