نسبت استعمال با حقیقت و مجاز

این بخش بسیار مهم است، زیرا تمام مباحث حقیقت و مجاز بر تحلیل استعمال بنا شده است.

۱) استعمال حقیقی

وقتی لفظ در معنای موضوع‌له به کار رود. مثال: استعمال «أسد» در حیوان درنده.

۲) استعمال مجازی

وقتی لفظ در غیر معنای موضوع‌له به کار رود، با وجود قرینه. مثال: استعمال «أسد» در «رجل شجاع».

تحلیل آخوند

آخوند خراسانی می‌گوید:

  • در مجاز، لفظ در غیر معنای موضوع‌له استعمال می‌شود
  • اما علاقه و قرینه باعث انتقال ذهن می‌شود

تحلیل محقق اصفهانی

اصفهانی می‌گوید:

  • استعمال حقیقی و مجازی هر دو «ابراز تعهد» هستند
  • در مجاز، تعهد جدیدی شکل نمی‌گیرد، بلکه قرینه تعهد را تغییر می‌دهد

تحلیل علامه طباطبایی

علامه می‌گوید:

  • حقیقت و مجاز هر دو «اعتبار عقلایی» هستند
  • مجاز یعنی انتقال از معنای اصلی به معنای ثانوی بر اساس علاقه و قرینه

این بخش بسیار مهم است، زیرا تمام مباحث حقیقت و مجاز بر تحلیل استعمال بنا شده است.

۱) استعمال حقیقی

وقتی لفظ در معنای موضوع‌له به کار رود. مثال: استعمال «أسد» در حیوان درنده.

۲) استعمال مجازی

وقتی لفظ در غیر معنای موضوع‌له به کار رود، با وجود قرینه. مثال: استعمال «أسد» در «رجل شجاع».

تحلیل آخوند

آخوند خراسانی می‌گوید:

  • در مجاز، لفظ در غیر معنای موضوع‌له استعمال می‌شود
  • اما علاقه و قرینه باعث انتقال ذهن می‌شود

تحلیل محقق اصفهانی

اصفهانی می‌گوید:

  • استعمال حقیقی و مجازی هر دو «ابراز تعهد» هستند
  • در مجاز، تعهد جدیدی شکل نمی‌گیرد، بلکه قرینه تعهد را تغییر می‌دهد

تحلیل علامه طباطبایی

علامه می‌گوید:

  • حقیقت و مجاز هر دو «اعتبار عقلایی» هستند
  • مجاز یعنی انتقال از معنای اصلی به معنای ثانوی بر اساس علاقه و قرینه

فقیه محقق، حجت‌الاسلام دکتر حشمدار (دام ظلّه)

سامانه پژوهشی فقهی و حقوقی

به آگاهی می‌رسد که شهروندان ایرانی داخل و خارج از کشور ـ اعم از عموم مردم، اندیشمندان، قضات، و وکلای گرامی ـ می‌توانند پرسش‌های فقهی و حقوقی خود را هر روز ساعت ۷ تا ۸ صبح به‌صورت مستقیم و رایگان با حضرت استاد در میان گذارند.

شماره تماس مستقیم: ۰۹۱۲۱۹۰۰۵۰۰

حضرت استاد، به لطف الهی، آماده پاسخ‌گویی به پرسش‌های شما به چهار زبان فارسی، عربی، انگلیسی و فرانسوی می‌باشند.

با کلیک روی عکس، سوال خود را یطور خودکار درواتساپ طرح نمایید وپاسخ رایگان دریافت نمایید

Check Also

آیا استصحاب در شبهات حکمیه، هنگامی که یقین سابق به حکم کلی داریم ولی شک در بقای آن ناشی از احتمال تعارض با اجماع یا شهرت فتوایی باشد، جریان دارد یا خیر؟

اصولیان در اینجا دو دیدگاه دارند. برخی معتقدند که استصحاب در فرض تعارض با اجماع …